ipv4 subnetting — คู่มือฉบับสมบูรณ์ 2026

ipv4 subnetting คืออะไร — พื้นฐาน Network ที่ต้องรู้

ipv4 subnetting เป็นหัวข้อสำคัญในวงการ Network Engineering จากประสบการณ์วางระบบ Network ให้องค์กรกว่า 600 แห่งทั่วประเทศ ตั้งแต่โรงเรียน โรงพยาบาล ธนาคาร ไปจนถึงบริษัทข้ามชาติ ผมพบว่า ipv4 subnetting เป็นพื้นฐานที่ Network Engineer ทุกคนต้องเข้าใจ

ในยุคที่มีอุปกรณ์เชื่อมต่อ Internet กว่า 75 พันล้านอุปกรณ์ทั่วโลก (2025) การออกแบบ Network ที่ดีไม่ใช่แค่ "ต่อสายให้ใช้ได้" แต่ต้องคำนึงถึง performance, security, scalability และ manageability ด้วย

บทความนี้จะอธิบาย ipv4 subnetting อย่างละเอียด พร้อม configuration จริงบนอุปกรณ์ Cisco, MikroTik และ Linux ที่คุณสามารถนำไปใช้ได้ทันที

หลักการทำงานและการตั้งค่า ipv4 subnetting

OSI Model และ ipv4 subnetting

การตั้งค่าพื้นฐาน — Cisco IOS

! ═══════════════════════════════════════
! ipv4 subnetting — Cisco Switch Configuration
! ═══════════════════════════════════════
enable
configure terminal

! Hostname & Domain
hostname IPV4-SUBNETTING-SW01
ip domain-name company.local

! Management VLAN
vlan 95
 name Management
vlan 108
 name Servers
vlan 126
 name Staff

! Trunk port to Core Switch
interface GigabitEthernet0/1
 description Uplink-to-Core
 switchport mode trunk
 switchport trunk allowed vlan 95,108,126
 switchport trunk native vlan 999
 spanning-tree portfast trunk
 no shutdown

! Access port for Staff
interface range GigabitEthernet0/2-24
 description Staff-Access
 switchport mode access
 switchport access vlan 126
 spanning-tree portfast
 spanning-tree bpduguard enable
 no shutdown

! SVI for Management
interface Vlan95
 ip address 10.0.95.1 255.255.255.0
 no shutdown

! Default Gateway
ip default-gateway 10.0.95.254

! SSH Access
crypto key generate rsa modulus 2048
ip ssh version 2
line vty 0 15
 transport input ssh
 login local

! Save config
end
write memory

IP Addressing Plan

# ═══════════════════════════════════════
# IP Plan — Best Practice Template
# ═══════════════════════════════════════
VLAN 95  — Management:   10.0.95.0/24   (GW: 10.0.95.1)
VLAN 108 — Servers:     10.0.108.0/24  (GW: 10.0.108.1)
VLAN 126  — Staff:       10.0.126.0/24   (GW: 10.0.126.1)
VLAN 999 — Native:      10.0.99.0/24    (ไม่ใช้งาน — security)

# DHCP Scope
Staff:   10.0.126.100 - 10.0.126.250 (151 hosts)
Server:  10.0.108.10 - 10.0.108.50  (Static IP)
Mgmt:    10.0.95.10 - 10.0.95.50   (Static IP)

Troubleshooting ipv4 subnetting — วิธีวินิจฉัยและแก้ปัญหา

Network Troubleshooting — คำสั่งที่ใช้บ่อย

# ═══════════════════════════════════════
# Linux Network Troubleshooting Toolkit
# ═══════════════════════════════════════

# Layer 1-2: Physical & Data Link
ip link show                    # ดูสถานะ NIC
ethtool eth0                    # ดู speed, duplex, link status
ip neighbor show                # ดู ARP table (MAC addresses)

# Layer 3: Network
ip addr show                    # ดู IP address ทุก interface
ip route show                   # ดู routing table
ping -c 5 8.8.8.8              # ทดสอบ connectivity
traceroute -n 8.8.8.8          # ดู path ไป destination
mtr 8.8.8.8                    # ping + traceroute แบบ real-time

# Layer 4: Transport
ss -tlnp                       # ดู listening TCP ports
ss -ulnp                       # ดู listening UDP ports
ss -s                          # สรุปสถิติ connections

# Layer 7: Application
nslookup google.com            # ทดสอบ DNS resolution
dig +short google.com          # DNS query (detailed)
curl -I https://google.com     # ทดสอบ HTTP response headers
wget --spider https://google.com  # ทดสอบ URL accessibility

# Advanced
tcpdump -i eth0 -n port 80     # Capture HTTP packets
tcpdump -i eth0 -n host 10.0.95.1  # Capture specific host
iperf3 -c server-ip            # ทดสอบ bandwidth
nmap -sV -p 1-1000 target-ip   # Port scan + service detection

Troubleshooting Flowchart

สรุป ipv4 subnetting — Action Plan สำหรับ Network Engineer

ipv4 subnetting เป็นพื้นฐานสำคัญของ Network Engineering ที่ทุกคนในสาย IT ควรเข้าใจ ไม่ว่าคุณจะเป็น Network Engineer, System Admin หรือ DevOps Engineer

Action Plan

1. ศึกษา OSI Model และ TCP/IP — เข้าใจว่าแต่ละ layer ทำอะไร
2. ฝึกตั้งค่าอุปกรณ์ — ใช้ GNS3, Packet Tracer, EVE-NG สำหรับ lab
3. เรียนรู้ troubleshooting — ฝึกใช้คำสั่ง ping, traceroute, tcpdump, wireshark
4. สอบ certification — CCNA, CompTIA Network+, JNCIA
5. ฝึกออกแบบ network จริง — ลองออกแบบ network สำหรับ office 50-100 คน

"Talk is cheap. Show me the code." — Linus Torvalds

อ่านเพิ่มเติม: |

ข้อมูล เพิ่มเติม เกี่ยวกับ ipv4 subnetting ที่ ควร รู้

การ ทำ ความ เข้าใจ ipv4 subnetting อย่าง ลึกซึ้ง นั้น ต้อง อาศัย เวลา และ ความ อดทน ใน การ ศึกษา ผู้ เชี่ยวชาญ หลาย ท่าน แนะนำ ว่า การ เรียน รู้ ที่ ดี ที่สุด คือ การ ลงมือ ทำ จริง ไม่ ใช่ แค่ อ่าน หรือ ดู วิดีโอ เพียง อย่าง เดียว ต้อง นำ ไป ปฏิบัติ จริง ถึง จะ ได้ ผล ลัพธ์ ที่ ดี ใน การ ศึกษา เรื่อง นี้ ควร เริ่ม จาก พื้นฐาน ก่อน แล้ว ค่อยๆ เพิ่ม ความ ยาก ขึ้น ทีละ น้อย จน เข้าใจ อย่าง ถ่องแท้ การ เรียน รู้ อย่าง เป็น ระบบ จะ ช่วย ให้ จดจำ ได้ ดี ขึ้น และ นำ ไป ใช้ งาน ได้ อย่าง มี ประสิทธิภาพ มาก ขึ้น

แหล่ง เรียน รู้ ที่ แนะนำ สำหรับ ipv4 subnetting

สำหรับ ผู้ ที่ ต้องการ ศึกษา ipv4 subnetting อย่าง จริงจัง มี แหล่ง ข้อมูล มากมาย ที่ สามารถ เข้าถึง ได้ ฟรี หรือ เสีย ค่า ใช้ จ่าย ไม่ มาก เว็บไซต์ เอกสาร อย่าง เป็น ทางการ เป็น แหล่ง ที่ ดี ที่สุด เพราะ ข้อมูล ถูก ต้อง และ อัปเดต อยู่ เสมอ นอกจาก นี้ ยัง มี คอร์ส ออนไลน์ จาก Udemy Coursera edX ที่ มี ทั้ง แบบ ฟรี และ เสีย เงิน บาง คอร์ส ยัง มี ใบ ประกาศนียบัตร ให้ ด้วย ซึ่ง สามารถ นำ ไป ใช้ ใน การ สมัคร งาน ได้ อีก ด้วย การ เรียน จาก หลาย แหล่ง จะ ช่วย ให้ ได้ มุมมอง ที่ หลากหลาย และ เข้าใจ ได้ ลึก ซึ้ง ยิ่ง ขึ้น

• เอกสาร อย่าง เป็น ทางการ : แหล่ง ข้อมูล ที่ ดี ที่สุด สำหรับ การ เรียน รู้ ipv4 subnetting เพราะ มี ข้อมูล ที่ ถูก ต้อง แม่นยำ และ อัปเดต ล่าสุด อยู่ เสมอ ควร อ่าน อย่าง เป็น ระบบ ตั้งแต่ เริ่มต้น ไป จนถึง ขั้น สูง
• YouTube : ช่อง สอน ทั้ง ภาษา ไทย และ ภาษา อังกฤษ มี มากมาย ให้ เลือก ดู การ เรียน รู้ แบบ วิดีโอ จะ ช่วย ให้ เข้าใจ ง่าย ขึ้น เพราะ มี ภาพ ประกอบ และ การ สาธิต ให้ ดู
• ชุมชน ออนไลน์ : Facebook Group Discord Server LINE OpenChat เป็น สถาน ที่ ดี สำหรับ การ ถาม คำถาม และ แลกเปลี่ยน ประสบการณ์ กับ ผู้ อื่น ที่ สนใจ เรื่อง เดียวกัน
• หนังสือ : ยัง คง เป็น แหล่ง เรียน รู้ ที่ ดี เพราะ มี เนื้อหา ที่ ละเอียด และ เป็น ระบบ มาก กว่า บทความ ออนไลน์ ทั่วไป

แนวโน้ม อนาคต ของ ipv4 subnetting ใน ปี 2026 ถึง 2027

ใน ช่วง ปี 2026 ถึง 2027 เรื่อง ipv4 subnetting มี แนวโน้ม ที่ จะ เปลี่ยนแปลง ไป ใน ทิศทาง ที่ น่า สนใจ หลาย ประการ ดังนี้ ประการ แรก คือ การ ผสาน ปัญญา ประดิษฐ์ หรือ AI เข้า มา ช่วย ใน การ ทำ งาน ให้ มี ประสิทธิภาพ มาก ขึ้น ทั้ง การ วิเคราะห์ ข้อมูล การ ตัดสินใจ อัตโนมัติ และ การ คาดการณ์ แนวโน้ม ต่างๆ ประการ ที่ สอง คือ กฎ ระเบียบ และ ข้อ บังคับ จะ เพิ่ม ขึ้น เรื่อยๆ ทั้ง ใน ประเทศ ไทย และ ต่าง ประเทศ ทำให้ ผู้ ที่ มี ความ รู้ ด้าน กฎหมาย ร่วม ด้วย จะ มี ข้อ ได้ เปรียบ อย่าง มาก ประการ ที่ สาม คือ การ เข้าถึง จะ ง่าย ขึ้น เรื่อยๆ ด้วย เครื่อง มือ ที่ ทันสมัย มาก ขึ้น

• AI Integration : ปัญญา ประดิษฐ์ จะ เข้า มา มี บทบาท สำคัญ มาก ขึ้น ใน ทุก ด้าน ของ ipv4 subnetting ช่วย ให้ ทำ งาน ได้ เร็ว ขึ้น แม่นยำ ขึ้น และ ลด ข้อ ผิดพลาด จาก มนุษย์ ได้ อย่าง มาก
• Automation : การ ทำ งาน อัตโนมัติ จะ กลาย เป็น มาตรฐาน ใหม่ ผู้ ที่ เข้าใจ การ สร้าง ระบบ อัตโนมัติ จะ มี ข้อ ได้ เปรียบ เหนือ ผู้ อื่น อย่าง ชัดเจน
• Security : ความ ปลอดภัย จะ เป็น เรื่อง ที่ สำคัญ มาก ขึ้น เรื่อยๆ ทั้ง data privacy encryption และ compliance ต่างๆ
• Globalization : ตลาด จะ เปิด กว้าง มาก ขึ้น ผู้ ที่ มี ทักษะ ด้าน นี้ สามารถ ทำ งาน จาก ที่ ไหน ก็ ได้ ใน โลก รับ ค่า ตอบแทน จาก บริษัท ต่าง ประเทศ ที่ จ่าย สูง กว่า ตลาด ใน ประเทศ หลาย เท่า

กรณี ศึกษา จาก ผู้ ที่ ประสบ ความ สำเร็จ ใน สาย งาน นี้

มี ตัวอย่าง มากมาย ของ ผู้ ที่ ใช้ ความ รู้ เรื่อง ipv4 subnetting สร้าง ความ สำเร็จ ทั้ง ใน เรื่อง อาชีพ และ การ เงิน หลาย คน เริ่มต้น จาก ศูนย์ ศึกษา ด้วย ตัว เอง ฝึกฝน อย่าง สม่ำเสมอ และ ค่อยๆ พัฒนา ทักษะ จน กลาย เป็น ผู้ เชี่ยวชาญ ที่ ได้ รับ การ ยอมรับ ใน วงการ สิ่ง ที่ พวก เขา มี เหมือน กัน คือ ความ อดทน ความ มุ่งมั่น และ การ ไม่ หยุด เรียน รู้ ตลอด เวลา นัก พัฒนา ซอฟต์แวร์ คน ไทย หลาย คน ที่ เริ่ม จาก การ เรียน รู้ ด้วย ตัว เอง ปัจจุบัน ทำ งาน ให้ กับ บริษัท ระดับ โลก มี ราย ได้ หลัก แสน ถึง หลัก ล้าน บาท ต่อ เดือน พวก เขา ไม่ ได้ เก่ง ตั้งแต่ แรก แต่ เรียน รู้ อย่าง ต่อ เนื่อง สร้าง ผล งาน จริง และ พิสูจน์ ความ สามารถ ผ่าน โปรเจกต์ ต่างๆ

แผน ปฏิบัติ การ 30 วัน สำหรับ ผู้ เริ่มต้น

หาก คุณ จริงจัง กับ การ เรียน รู้ เรื่อง ipv4 subnetting นี่ คือ แผน ปฏิบัติ การ 30 วัน ที่ แนะนำ สำหรับ ผู้ เริ่มต้น ดัง ต่อ ไป นี้

1. สัปดาห์ ที่ 1 : ศึกษา เอกสาร พื้นฐาน อ่าน บทความ แนะนำ ดู วิดีโอ สอน 3 ถึง 5 ชิ้น ทำ ตาม แบบฝึกหัด อย่าง น้อย 2 ครั้ง จด บันทึก สิ่ง ที่ เรียน รู้ ตั้ง คำถาม ที่ ยัง ไม่ เข้าใจ อย่า กลัว ที่ จะ ถาม
2. สัปดาห์ ที่ 2 : สร้าง โปรเจกต์ เล็กๆ ด้วย ตัว เอง ไม่ ต้อง ซับซ้อน แค่ ใช้ สิ่ง ที่ เรียน รู้ มา เจอ ปัญหา ให้ ค้นหา วิธี แก้ ด้วย ตัว เอง ก่อน แล้ว ค่อย ถาม ผู้ อื่น
3. สัปดาห์ ที่ 3 : ศึกษา เทคนิค ขั้น กลาง ลอง ทำ โปรเจกต์ ที่ ซับซ้อน ขึ้น อ่าน บทความ ของ ผู้ เชี่ยวชาญ เข้า ร่วม ชุมชน ออนไลน์ อย่าง จริงจัง ช่วย ตอบ คำถาม คน อื่น ด้วย
4. สัปดาห์ ที่ 4 : ทบทวน สิ่ง ที่ เรียน รู้ มา ทั้งหมด สร้าง portfolio ผล งาน เขียน บทความ สรุป สิ่ง ที่ เรียน รู้ วาง แผน ขั้น ตอน ถัด ไป สำหรับ 90 วัน ข้าง หน้า

คำ แนะนำ จาก ผู้ เชี่ยวชาญ

อาจารย์ บอม กิตติทัศน์ เจริญ พนา สิทธิ์ ผู้ เชี่ยวชาญ ด้าน IT Infrastructure มา กว่า 30 ปี แนะนำ ว่า สิ่ง สำคัญ ที่สุด ใน การ เรียน รู้ เทคโนโลยี ใดๆ ก็ ตาม คือ ต้อง ลงมือ ทำ จริง ไม่ ใช่ แค่ อ่าน หรือ ดู วิดีโอ เท่านั้น ผม เห็น คน มากมาย ที่ มี ความ รู้ ทฤษฎี เยอะ แต่ ไม่ เคย ลงมือ ทำ สุดท้าย ก็ ไม่ ได้ อะไร เลย ใน ทาง กลับ กัน คน ที่ ลงมือ ทำ จริง ทุก วัน แม้ วัน ละ 30 นาที ภายใน 6 เดือน ก็ จะ มี ทักษะ ที่ แข็งแกร่ง กว่า คน ที่ อ่าน อย่าง เดียว 2 ปี อย่า รอ ให้ พร้อม เพราะ ไม่ มี วัน ที่ พร้อม จริงๆ หรอก เริ่มต้น วัน นี้ เลย

สำหรับ ผู้ ที่ สนใจ ต่อ ยอด ความ รู้ ไป สู่ การ สร้าง รายได้ แนะนำ ให้ ศึกษา ระบบ เทรด อัตโนมัติ จาก iCafeForex ที่ ใช้ เทคโนโลยี ขั้น สูง ใน การ วิเคราะห์ ตลาด รวม ถึง XM Signal สำหรับ สัญญาณ เทรด คุณภาพ และ Siam2R สำหรับ ความ รู้ เรื่อง การ เงิน การ ลงทุน แบบ ครบ วงจร อุปกรณ์ IT คุณภาพ สามารถ หา ได้ จาก SiamLanCard ที่ ให้ บริการ มา นาน กว่า 25 ปี

สิ่ง ที่ ควร หลีกเลี่ยง เมื่อ เรียน รู้ ipv4 subnetting

• อย่า เรียน รู้ แบบ ข้าม ขั้น ตอน : หลาย คน อยาก ไป ถึง ขั้น สูง เร็วๆ แต่ ไม่ มี พื้นฐาน ที่ แข็งแกร่ง ทำให้ เจอ ปัญหา ภายหลัง เริ่ม จาก พื้นฐาน ให้ มั่นคง ก่อน แล้ว ค่อย ต่อ ยอด
• อย่า ยอมแพ้ เร็ว เกิน ไป : การ เรียน รู้ สิ่ง ใหม่ ย่อม มี อุปสรรค เป็น เรื่อง ปกติ ที่ จะ เจอ ปัญหา ที่ แก้ ไม่ ได้ ใน ตอน แรก แต่ ถ้า พยายาม ต่อ ไป จะ ผ่าน ไป ได้ แน่นอน
• อย่า เรียน รู้ คน เดียว ตลอด : การ มี เพื่อน ร่วม เรียน หรือ ชุมชน ที่ ปรึกษา ได้ จะ ช่วย เร่ง การ เรียน รู้ ได้ อย่าง มาก และ ลด ความ เหงา ใน การ เรียน รู้
• อย่า ลอก งาน โดย ไม่ เข้าใจ : การ copy paste โค้ด หรือ วิธี การ โดย ไม่ เข้าใจ ว่า มัน ทำ งาน อย่างไร จะ ไม่ ช่วย ให้ พัฒนา ทักษะ เลย

สรุป ท้าย บทความ

ipv4 subnetting เป็น หัว ข้อ ที่ มี ความ สำคัญ อย่าง มาก ใน ยุค ปัจจุบัน ไม่ ว่า คุณ จะ เป็น นัก ศึกษา ผู้ เริ่มต้น หรือ ผู้ ที่ มี ประสบการณ์ แล้ว การ เรียน รู้ อย่าง ต่อ เนื่อง จะ ช่วย ให้ คุณ ก้าว หน้า ใน สาย อาชีพ ได้ เร็ว ขึ้น จำ ไว้ ว่า ความ สำเร็จ ไม่ ได้ มา จาก พรสวรรค์ เพียง อย่าง เดียว แต่ มา จาก ความ พยายาม อย่าง สม่ำเสมอ ทุก วัน ขอ ให้ คุณ สนุก กับ การ เรียน รู้ และ ประสบ ความ สำเร็จ ใน เส้นทาง ที่ เลือก ครับ หาก มี คำถาม เพิ่มเติม สามารถ ติดตาม บทความ อื่นๆ ได้ ที่ SiamCafe.net ซึ่ง มี บทความ IT คุณภาพ สูง ภาษา ไทย อัปเดต สม่ำเสมอ เขียน โดย อาจารย์ บอม ผู้ เชี่ยวชาญ IT กว่า 30 ปี